Zakazy ładowania razem: co może jechać w jednym pojeździe

Farba, kwas i aerozole na jednej naczepie? Zwykle tak. Fajerwerki i farba? Już nie zawsze. Przepis 7.5.2 ADR mówi, które sztuki przesyłek mogą jechać razem w jednym pojeździe lub kontenerze. Rozstrzygają nalepki ostrzegawcze na przesyłkach, nie sama nazwa towaru. Pokazujemy, jak czytać tabelę i jakie są od niej wyjątki.

Zasada: liczą się nalepki

Sztuk przesyłek z różnymi nalepkami ostrzegawczymi nie wolno ładować razem do jednego pojazdu ani kontenera, chyba że pozwala na to tabela w 7.5.2.1. Przy przesyłce z kilkoma nalepkami bierzesz pod uwagę wszystkie.

Zakazy obowiązują także poniżej limitu z 1.1.3.6, czyli przy przewozie bez pomarańczowych tablic. Przepis 1.1.3.6.2 zwalnia wtedy z wielu obowiązków, ale nie z działu 7.5. Inaczej jest przy ilościach ograniczonych: z całego 7.5.2 stosuje się do nich tylko 7.5.2.4. Ilości wyłączone nie podlegają zakazom wcale.

Co z czym wolno ładować

Tabela w 7.5.2.1 w uproszczeniu:

Nalepka	Z czym może jechać
2.1 do 9	ze sobą nawzajem bez ograniczeń (poza 4.1+1 i 5.2+1); z przesyłkami 1.4 tylko wtedy, gdy są to materiały i przedmioty 1.4S (uwaga a)
1	z 5.1 tylko na warunkach uwagi d, z 9 tylko na warunkach uwagi b; z innymi materiałami klasy 1 według 7.5.2.2
1.4	z nalepkami 2.1 do 9 tylko jako 1.4S; z 9 także na warunkach uwag b i c
1.5, 1.6	z 9 tylko na warunkach uwagi b
4.1+1	tylko z 4.1+1
5.2+1	tylko z 5.2 i 5.2+1

Uwagi do tabeli:

• a: wolno ładować razem z materiałami i przedmiotami 1.4S.
• b: towary klasy 1 wolno ładować razem ze środkami ratunkowymi klasy 9 o numerach UN 2990, 3072 i 3268.
• c: pirotechniczne urządzenia zabezpieczające 1.4G (UN 0503) wolno ładować razem z urządzeniami zabezpieczającymi z inicjacją elektryczną klasy 9 (UN 3268).
• d: materiały wybuchowe kruszące (poza UN 0083) wolno ładować z azotanem amonu (UN 1942 i 2067), emulsją azotanu amonu (UN 3375) oraz azotanami metali alkalicznych i ziem alkalicznych, jeśli całość traktuje się jak materiał wybuchowy klasy 1.

Oznaczenia 4.1+1 i 5.2+1 to przesyłki z nalepką 4.1 albo 5.2 i dodatkową nalepką wzoru 1. Chodzi o materiały samoreaktywne i nadtlenki organiczne, które mogą wybuchnąć.

Przykłady

• Farba (3), kwas solny (8) i aerozole (2.1): wolno razem. Klasy od 2 do 9 łączą się bez przeszkód.
• Fajerwerki 1.4G (UN 0336) i farba (3): nie wolno. Z nalepkami od 2.1 do 9 jedzie tylko 1.4S.
• Naboje do broni 1.4S (UN 0012) i farba (3): wolno, na podstawie uwagi a.
• Nadtlenek organiczny 5.2+1 i nadtlenek 5.2: wolno. Ten sam nadtlenek 5.2+1 z kwasem (8): nie wolno.

Materiały wybuchowe między sobą

Gdy w pojeździe są wyłącznie przesyłki klasy 1, tabela z 7.5.2.1 nie ma zastosowania. Decyduje tabela grup zgodności w 7.5.2.2. Grupa to litera po podklasie, na przykład G w 1.4G. Kilka reguł z tej tabeli:

• grupa S może jechać z każdą grupą poza A i L,
• grupa A tylko z grupą A,
• grupa L tylko z tym samym rodzajem materiałów i przedmiotów grupy L,
• grupy C, D, E i G mogą jechać razem,
• grupy B i D tylko przy skutecznym oddzieleniu zatwierdzonym przez właściwą władzę (uwaga a do 7.5.2.2).

Kontenery i ilości ograniczone

• Kontener zamknięty o pełnych ścianach: przy stosowaniu zakazów dla pojazdu jego zawartości nie bierze się pod uwagę. Wyjątek dotyczy klasy 1: zakazy dla przesyłek z nalepkami 1, 1.4, 1.5 i 1.6 oraz reguły grup zgodności obowiązują także między kontenerem a resztą ładunku pojazdu (7.5.2.3).
• Ilości ograniczone z materiałami wybuchowymi: zakaz ładowania razem z jakimikolwiek materiałami i przedmiotami wybuchowymi. Wyjątki to podklasa 1.4 oraz UN 0161 i UN 0499 (7.5.2.4).

Trucizny obok żywności

To nie jest zakaz z tabeli, ale też dotyczy załadunku. Jeśli w kolumnie (18) tabeli A stoi przepis CV28, przesyłek z nalepkami 6.1 lub 6.2 oraz niektórych przesyłek klasy 9 (UN 2212, 2315, 2590, 3151, 3152 i 3245) nie wolno stawiać na żywności, paszach ani innych artykułach konsumpcyjnych ani tuż obok nich (7.5.4). Gdy muszą stać blisko, oddziela się je:

• pełną przegrodą co najmniej tak wysoką jak te przesyłki,
• przesyłkami bez nalepek 6.1, 6.2 i 9 (albo z nalepką 9 innych towarów),
• odstępem co najmniej 0,8 m.

Zamiast tego przesyłki można dodatkowo opakować albo całkowicie przykryć, na przykład plandeką.

Przećwicz to

Na egzaminie ADR zakazy ładowania razem sprawdza się zwykle na konkretnych parach nalepek. W darmowym teście trafisz na takie pytania z wyjaśnieniem. W aplikacji możesz sam oznakować pojazd i przećwiczyć tablice ostrzegawcze.

Źródła

ADR 2025 w polskim tekście ogłoszonym w Dz.U. 2025 poz. 642: 1.1.3.6.2, 3.4.1, 3.5.1.1, 5.4.1.4.2, 7.5.2.1–7.5.2.4 z uwagami do tabel, 7.5.4 oraz tabela A w dziale 3.2 (przykłady UN 0012, 0336, 0503, 3268). Artykuł wyjaśnia podstawy. Przy planowaniu załadunku obowiązuje brzmienie ADR.